Posts met als tag ‘museum’

Oktoberfest

vrijdag 12 oktober 2012

Vandaag is het 12 oktober, de dag waarop in 1810 het eerste Oktoberfest van München georganiseerd wordt. Ter ere van de bruiloft van koning Ludwig I en zijn bruid, prinses Therese van Saxe-Hildburghausen, werd het volk op de velden net buiten de stadspoorten uitgenodigd om massaal het glas te heffen. Ter vermaak werden er bovendien paardenrennen georganiseerd. De feestelijkheden vielen zo goed in de smaak dat er een jaarlijks terugkerend festival van werd gemaakt: een traditie was geboren. Om betere weersomstandigheden bij het bier te kunnen serveren, werd het festival in de loop der tijd verplaatst naar september. Tot op de dag van vandaag worden in München tot aan de eerste zondag in oktober met miljoenen inwoners en toeristen tegelijk pullen bier gedronken.

Maar ook Leiden kent een historische biercultuur. Vandaag de dag wordt die cultuur vooral in ere gehouden door de duizenden studenten van de Universiteit, maar ook in Museum De Lakenhal is het één en ander aan bier-erfgoed te vinden. Zo bevindt zich in de collectie een koperen bierpenning uit de 2de helft van de 19de eeuw: een consumptiemuntje avant la lettre. ‘Goed voor een bier’ staat er op te lezen. De penning was geldig bij Bierhuis Stad Nurnberg, een toenmalig café in Leiden.

Maker: G. Kurz, Koperern bierpenning Bierhuis Stad Nurnberg, Leiden. (2e helft 19de eeuw). Voorzijde.

Maker: G. Kurz, Koperern bierpenning Bierhuis Stad Nurnberg, Leiden. (2e helft 19de eeuw). Achterzijde.

Maar er is meer. De Bierbrouwerskamer bijvoorbeeld. Bezoekers van het museum kennen deze ruimte misschien wel. In 1879 krijgt Museum De Lakenhal het interieur van de regentenkamer van het Leidse Bierbrouwersgilde in bezit: een marmeren schouw, beschilderde wandbehangsels en twee zogenaamde ‘bovendeurstukken’, die in 1973 en 1980 met steun van Heineken worden gerestaureerd.

Bierbrouwerskamer in Museum De Lakenhal. Foto: Marc de Haan.

De figuren op die bovendeurstukken, die zoals de naam al doet vermoeden bedoeld waren voor boven de deurpost, stellen de jonge wijngod Bacchus en zijn engelachtige helpertjes voor. Naast de kleine Bacchus rechts in beeld, met een kroon van wijnranken op het hoofd, staan een kruik en een glas bier. Links wordt een theepot ontheiligd en maken de putti afwijzende gebaren. Thee drinken? Ik ben niet gek! – lijken zij te willen zeggen. Op het andere schilderstuk wordt de gerstoogst afgebeeld. Gerst is samen met hop één van de hoofdingrediënten van bier. Wederom laat Bacchus zich het bier goed smaken.

Kom eens een kijkje nemen in het museum of op de collectiesite. En duik daarna de stad in om te proosten op het goede leven.

Hendrik Meijer (1744-1793), De minachting van Bacchus voor thee (vermoedelijk 1772). Beschilderde bovendeurstukken. Inv.nr: S 305 F

Hendrik Meijer (1744-1793), De gerstoogst (vermoedelijk 1772). Beschilderde bovendeurstukken. Inv.nr: S 305 G

De internationale toerist in museumland

donderdag 27 september 2012

De Museumvereniging organiseert regelmatig zogenaamde sectiedagen. In Het Spoorwegmuseum in Utrecht kwamen op 11 september museummedewerkers uit het hele land bijeen om elkaar bij te praten over het belang van ‘de internationale toerist’. Waar komt die vandaan? Wat verwacht hij/zij van het bezoek aan Nederland? En: hoe bereik je deze groep?

TripAdvisor
Een belangrijke tool is de online reisgids TripAdvisor: met meer dan 50 miljoen gebruikers per maand een zeer invloedrijke partij. De website biedt niet alleen een overzicht van wat er te doen is in een stad, maar geeft ook recensies van bezoekers weer. Net als Wikipedia is Tripadvisor gestoeld op user-generated content. Gebruikers voegen beoordelingen, foto’s en informatie toe, waardoor een betrouwbare en op democratie gegrondveste weergave van de stand van zaken gepresenteerd wordt. En wat blijkt? Museum De Lakenhal wordt zeer goed gewaardeerd. We staan dankzij al die lovende reacties van bezoekers uit binnen- en buitenland op de 3e plaats van de 15 geregistreerde attracties in Leiden. Die status hebben we vooral te danken aan de opstelling van objecten en kunstwerken die vertellen over de (kunst)geschiedenis van de stad Leiden.

Keurmerk
Dit is ook de medewerkers van TripAdvisor zelf niet ontgaan: deze week vonden wij een sticker in de bus met het keurmerk ‘Recommanded on TripAdvisor’. De sticker is ritueel op de voordeur geplakt, zodat iedere bezoeker voortaan bij binnenkomst al mag verwachten dat in Museum De Lakenhal iets te beleven valt.

 

Een walvis tussen de schilderijen

vrijdag 7 september 2012

De opening van de tentoonstelling PARELEN in kunst, natuur & dans komt steeds dichterbij en dat is inmiddels goed te merken op zaal. In een eerder blog werd bijvoorbeeld het kleurenschema dat Peter Struycken speciaal voor de inrichting van PARELEN maakte al geïntroduceerd, maar nu is ook een begin gemaakt met de onderwaterwereld die verrijst in zaal 30.

 

Een octopus op sterk water uit de 18de eeuw


De zee speelt een belangrijke rol in de tentoonstelling. Het meisje Siluce, de hoofdpersoon van het verhaal dat door acteur Pierre Bokma verteld wordt op de audiotour, reist van de Stille Zuidzee naar de koude Noordzee om daar aan wal te gaan. Die reis gaat gepaard met uiteenlopende gebeurtenissen en emoties en vormt de rode draad door de tentoonstelling.

Kunstenaar Rob Birza heeft een selectie gemaakt van kunstwerken, video’s en natuurobjecten om zo Siluce’s reis door zee te ensceneren. Dat er nu onder meer dolfijnen, zeeschelpen, zeeschildpadden, een walvisskelet en een 18de-eeuwse octopus op sterk water te zien zijn mag bijzonder heten. De natuurobjecten zijn in bruikleen gegeven door Naturalis Biodiverisity Center en zijn doorgaans niet te zien in culturele producties. We zijn in Museum De Lakenhal dan ook erg trots op deze bijzondere samenwerking.

De tentoonstelling PARELEN is vanaf zondag 16 september te zien in Museum De Lakenhal.

Moonsuits’ van Atelier van Lieshout


Zomer in museumland

vrijdag 10 augustus 2012

 

In de zalen van de Nederlandse musea is het rustig. Afgezien van die in Amsterdam misschien, waar de buitenlandse toeristen de stad hebben bezet. Het is zomer en de Nederlanders hebben het land tijdens de afgelopen weken één voor één verlaten. Zo ook een groot gedeelte van het museumpersoneel. De meeste tentoonstellingen zijn in mei en juni al geopend, zodat iedereen met ingang van juli rustig zijn hielen kon lichten. Men is op vakantie, ofwel: de komkommertijd is op zijn hoogtepunt.

In een artikel in De Volkskrant laat Marcel Gelauff, hoofdredacteur van het NOS Journaal, zich ontvallen: ‘Ik geloof niet dat er nog zoiets is als komkommertijd. De tijd dat het lastig was om een programma te vullen, ligt inmiddels echt wel achter ons.’ Hij doelt daarmee op de aankomende verkiezingen in zowel Nederland als de VS, de burgeroorlog in Syrië en de financiële crisis. En dan hebben we het nog niet eens over de sportevenementen gehad: eerst het EK, toen de Tour de France en nu de Olympische Spelen.

Ook in de musea is het niet zo rustig als het lijkt, want zodra de septembermaand aanbreekt,  opent de ene na de andere nieuwe tentoonsteling. Niet alleen opent Museum De Lakenhal op 15 september PARELEN in kunst, natuur & dans, in De Kunsthal begint op dezelfde dag een grote tentoonstelling over de beeldhouwer Maillol en op de 23ste beleeft het vernieuwde Stedelijk Museum in Amsterdam na jaren van verbouwing haar vuurdoop met Beyond Imagination. Achter de schermen wordt er dus stiekem hard doorgewerkt!

Eind augustus vindt traditiegetrouw de Uitmarkt plaats in Amsterdam. Tout cultureel Nederland presenteert daar het nieuwe jaarprogramma. Museum De Lakenhal is dit jaar door Stichting Doen uitgenodigd in hun stand: een mooie samenwerking die het startsein geeft aan een mooi jaar. U komt toch ook?

De kracht van samenwerking: Museumgroep Leiden

vrijdag 27 juli 2012

Leiden telt 7 musea: voor een middelgrote stad is dat erg veel. Op de cultuurkaart van Nederland staat Leiden op de 4de plaats. Omdat ieder Leids museum een heel eigen specialisatie heeft, is het culturele landschap in de stad heel compleet. Voor kunst kom je vanzelfsprekend naar Museum De Lakenhal, liefhebbers van etnografie en geschiedenis kunnen hun hart ophalen in Museum Volkenkunde en het Rijksmuseum van Oudheden. Het Sieboldhuis programmeert als enige in Nederland alles rondom Japan en Naturalis, dat recent de naam uitbreidde met Biodiversity Center om een nieuw gezicht te geven aan de fusie tussen het voormalige NBC Naturalis, het Zoölogisch Museum Amsterdam en het Nationaal Herbarium Nederland, is de autoriteit op het gebied van biodiversiteit. Museum Boerhaave heeft een ontzagwekkende collectie opgebouwd rondom de wetenschappelijke praktijk en de Hortus Botanicus ten slotte is als oudste botanische tuin van Nederland groots in het verzamelen en onderzoeken van levende natuur.

Om optimaal van elkaars aanwezigheid te profiteren, is de Museumgroep Leiden in het leven geroepen. Communicatie- en educatiemedewerkers van de verschillende musea ontwikkelen onder de paraplu van de Museumgroep initiatieven waarbij het gemeenschappelijke belang boven het individuele staat. De Museumgroep coördineert bijvoorbeeld verschillende educatieve projecten speciaal voor leerlingen van basis en voorgezet onderwijs in en rond Leiden. Ook worden er regelmatig persberichten met opvallend Leids museumnieuws én een maandelijkse gezamenlijke digitale nieuwsbrief verzonden.

Een andere succesformule is de collectieve promotie die via de Museumgroep geregeld wordt. In het stadsbeeld verschijnen regelmatig banners met topstukken uit alle verschillende Leidse collecties. Ieder museum behoudt op die manier een eigen gezicht, maar profiteert van de efficiëntie van een gezamenlijke campagne.

Gecoördineerde en uitgebalanceerde samenwerking is in het verlengde van het advies van de Raad voor Cultuur een waardevol instrument om het Nederlandse museale landschap slagvaardiger er zelfstandiger te maken. Museumgroep Leiden is dan ook niet de enige in haar soort: Utrecht heeft een eigen museumgroep die de onderlinge activiteiten kanaliseert en ook vertegenwoordigers van de Rotterdamse musea zitten regelmatig samen aan tafel. Echter, omdat die laatste groep zo enorm groot is, zo’n 35 kleinere en grotere musea, kunnen zijn niet zo efficiënt te werk gaan als de Museumgroep Leiden. Vanwege het compacte, maar rijkgeschakeerde karakter van het Leidse museumlandschap mag de MGL dan ook best een succesnummer genoemd worden!